शेतीमध्ये जास्तीत जास्त उत्पादन मिळवण्यासाठी माती व खत व्यवस्थापन (Soil & Fertilizer Management) अत्यंत महत्त्वाचे आहे. योग्य पद्धतीने मातीची काळजी घेऊन आणि संतुलित खतांचा वापर केल्यास पिकांची गुणवत्ता व उत्पादन दोन्ही सुधारतात.
माती म्हणजे काय?
माती ही नैसर्गिक संसाधन असून त्यामध्ये खनिजे, सेंद्रिय पदार्थ, पाणी आणि हवा यांचा समावेश असतो. माती पिकांच्या वाढीसाठी आवश्यक पोषक तत्त्वे पुरवते.
मातीचे प्रकार
- काळी माती: कापूस व ऊस पिकांसाठी उत्तम
- लाल माती: कडधान्ये व तूरसाठी योग्य
- गाळ माती (Alluvial Soil): गहू, तांदूळ यासाठी उपयुक्त
- वालुकामय माती: भाजीपाला व फळांसाठी चांगली
